Eston televizyonunun spor arşivcisi Eha Väinsalu 80 yaşında

Eston Devlet Yayıncılığı ERR'in spor yayınları biriminin en deneyimli isimlerinden Eha Väinsalu, 7 Ekim'de 80. yaş gününü kutluyor. Väinsalu, 1974'ten bu yana ERR bünyesinde yönetmen ve spor arşivi sorumlusu olarak çalışıyor. Bu yıl, kurumdaki 52. kesintisiz görev yılına girdi.

Väinsalu, Eston Televizyonu'na (ETV) 1974 sonbaharında adım attığını iki yıl önce katıldığı bir podcast yayınında anlatmıştı. Halihazırda film arşivinde çalışırken bir televizyon yönetmeninin kendisine teklif götürdüğünü, karar için bir hafta süre verildiğini ve teklifi kabul ettiğini söylemişti.

Spor yayıncılığının sessiz mimarı

Uzun yıllar birlikte çalıştığı yönetmen Steiv Silm, Väinsalu'yu Eston (tele)sporcunun "iyi perisi" olarak tanımlıyor: katkısı devasa, ancak kamuoyu için çoğu zaman görünmez bir isim. Kendisiyle sık sık iş birliği yapan Silm, bu değerlendirmeyi Eston spor biyografi sözlüğüne de yansıyan üç kısa cümleye dayandırıyor. Sözlükte Väinsalu'ya ayrılan üç cümle; doğum tarihi, mesleği ve eğitim hayatından oluşuyor.

Gençliğinde eskrimle aktif olarak ilgilenen Väinsalu'nun kariyerinde ailesinin sporu haline gelen yelken belirleyici oldu. Bu birikim, Tallinn Olimpiyat yelken yarışlarının televizyon yayınlarında paha biçilmez bir deneyim sağladı. O günden bu yana ERR'in tüm büyük spor projelerinde istisnasız yer aldı.

Kariyerine, ETV spor yayınları biriminin başına Toomas Uba'nın geçtiği ve efsanevi "Spordiprisma" ile "TV 10 olümpiastarti" programlarının hayata geçtiği dönemde başladı. Bunlardan "TV 10 olümpiastarti" halen yayında ve Väinsalu programda editör Anu Säärits'ın sağ kolu olarak görev yapmaya devam ediyor.

Canlı bir arşiv kataloğu

Aktif yönetmenlik çalışmalarının yanı sıra Väinsalu'nun kurum spor arşivini koruma ve geliştirme rolü en az onun kadar ağır. Eston spor tarihindeki belirli bir anın hangi rafta, hangi bantta ve hangi yıldan itibaren bulunabileceğini ezbere biliyor. Son on beş yıldır onun yönetiminde arşivin sistematik olarak dijitalleştirilmesi sürdürülüyor; ancak malzemenin büyük bölümü hâlâ analog ortamlarda bulunuyor.

Bu nedenle Väinsalu'nun bilgisi ve hafızası, yalnızca ERR'de değil, spor programı veya filmi üreten tüm yönetmenler, editörler ve prodüktörler için hâlâ yeri doldurulamaz bir kaynak. Kendisi basit bir arşiv sorumlusu değil; arşivin yaşayan kataloğu olarak tanımlanıyor.

80. yaş gününü kutlayan Väinsalu hâlâ formda ve aktif çalışma temposunu koruyor. Adı, onlarca yıl boyunca ETV ve ERR'in spor programlarının, sayısız belgeselin ve hatta kurmaca filmlerin jeneriklerinde küçük harflerle yer aldı; Eston spor tarihine devasa bir iz bıraktı.