El Nino güçleniyor: 1950'den bu yana en sert olabilir

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), El Nino iklim olayının güçlenmeye devam ederek Aralık ayında zirveye ulaşacağını öngörüyor. Kurumun son tahminlerine göre gezegenin büyük bölümünde sıcaklıklar mevsim ortalamasının üzerinde seyredecek ve yağış düzeni değişecek. Bu durum pek çok bölgede sıcak hava dalgası, kuraklık ve sel riskini artırıyor.

WMO'nun yeni aylık küresel mevsimsel iklim bültenine göre Ekim–Aralık 2026 döneminde tropik Pasifik Okyanusu'nun orta ve doğu kesimlerindeki deniz yüzeyi sıcaklığının rekor düzeye çıkması bekleniyor. Bu gelişme, dünya çapında havayı, ekonomiyi, ekosistemleri ve insan yaşamını etkileyen El Nino'nun güçlendiğine işaret ediyor.

"Neredeyse yüzde 100 ihtimalle Şubat 2027'ye kadar sürecek"

WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo, "El Nino yerleşti ve hızla güçleniyor. WMO tahminleri, olayın Şubat 2027 dahil olmak üzere bu tarihe kadar süreceğine dair neredeyse yüzde 100 olasılığa işaret ediyor ve en azından 1950'den bu yana en güçlülerinden biri olabilir" dedi.

Tahmin, Vaşington, Londra, Tokyo ve Puna dahil olmak üzere 13 ulusal ve uluslararası merkezin verilerine dayanarak hazırlandı. WMO koordinasyonunda okyanus şamandıraları, uydular ve radyosondalardan gelen veriler gerçek zamanlı olarak paylaşılıyor.

Saulo, Bangkok'ta düzenlenen Küresel Sıcaklık Forumu'nda yaptığı konuşmada, El Nino'nun gezegende ek ısı yaratmadığını, okyanusun yüzey altında depoladığı ısıyı serbest bıraktığını açıkladı. Bu nedenle güçlü El Nino yılları sık sık kayıtlardaki en sıcak yıllar arasında yer alıyor; 2024 de bunlardan biri. Saulo, "El Nino'nun enerji aldığı okyanus şu anda her zamankinden daha sıcak. Serbest bırakılacak daha fazla ısı var" diye konuştu.

Ayrıca Ekim ayında Hint Okyanusu Dipolü'nün pozitif evresinin zirveye ulaşması bekleniyor. Bu iklim olayı Hint Okyanusu havzasındaki yağış miktarını güçlü biçimde etkiliyor. Zirvenin ardından pozitif evre zayıflayacak. Ekim–Aralık dönemi ortalama sapmasının yaklaşık +0,5 santigrat derece olması bekleniyor.

Yağış düzeni değişecek

WMO verilerine göre ekvator Atlantik'inde deniz yüzeyi sıcaklığı normalin üzerinde kalacak. Avrupa'nın Copernicus iklim izleme servisi ile ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA) ve NASA'nın verilerine göre Ağustos 2026, kayıtlardaki en sıcak ağustos ayı oldu.

Ekim–Aralık döneminde geniş bölgelerde sıcaklıkların ortalamanın üzerinde olma olasılığı çok yüksek. Bu, her yerde ve her gün havanın daha sıcak olacağı anlamına gelmiyor; ancak mevsimsel sinyal belirgin ve bu da aşırı sıcaklık ile sonuçlarının olasılığını artırıyor.

Güçlü El Nino'ya özgü yağış düzeni değişiklikleri de bekleniyor. Orta Asya'nın bazı bölgeleri, Doğu Asya'nın kıyı kesimleri, Arap Yarımadası'nın kuzeyi, Afrika Boynuzu ile Kuzey ve Güney Amerika'nın bazı bölgelerinde normalden daha yağışlı bir dönem olası. Buna karşılık Hint alt kıtası, Orta Amerika'nın güneyi, Karayipler'in bazı kesimleri ve Güney Amerika'nın kuzeybatısında normalden daha kurak bir dönem bekleniyor.