Berlin'de 140 bin konutun kamulaştırılması planı gündemde

Berlin'de kurulması muhtemel yeni eyalet hükümeti, başkentteki konut sorununu hafifletmek için büyük emlak şirketlerinin elindeki konutların kamulaştırılmasını tartışıyor. Avrupa'nın en büyük konut şirketi Vonovia'nın bu süreçte 8 milyar eurodan fazla kayıp yaşayabileceği belirtiliyor.

Eylül ayında yapılan Berlin eyalet seçimlerini sol popülist Die Linke kazandı ve Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile Yeşiller'le koalisyon görüşmelerine başlamayı kabul etti. Die Linke'nin seçim vaatlerinin başında, büyük özel kiralık konut sahiplerinden 200 bin konutun kamulaştırılması ve böylece kira fiyatlarının düşürülmesi yer alıyor.

Berlin'de ciddi bir konut sıkıntısı yaşanıyor; tahminlere göre kentte yaklaşık 100 bin konut eksik. Koalisyon görüşmelerinin merkezindeki konulardan biri de kira fiyatlarını düşürme planı.

Almanya Anayasası'nın kullanılmayan maddesine dayanıyor

Plan, Almanya Anayasası'nın şimdiye kadar uygulanmamış bir maddesine dayanıyor. Buna göre Berlin'de 10 binden fazla konutu bulunan emlak şirketlerinin bu sınırı aşan konutları kamunun mülkiyetine geçirilecek. Şirketlerin açıkladığı verilere göre bu düzenleme muhtemelen 144 binden fazla konutu kapsayacak.

Örneğin Berlin'in en büyük konut sahibi Vonovia'nın portföyünde yaklaşık 130 bin konut var; planda bunun yaklaşık 120 bininin kamulaştırılması öngörülüyor.

Financial Times'ın hesaplamalarına göre Vonovia, Heimstaden, Adler ve Covivio olmak üzere dört büyük emlak şirketinin toplam olası kaybı 11 milyar euroyu aşabilir. Şirketlere tazminat olarak toplamda en fazla 16 milyar euro ödenmesi planlanıyor; bu da konut başına ortalama 100 bin euroyu biraz aşan bir tutara denk geliyor. Bu, söz konusu konutların defter değerinin yüzde 40'ından fazla bir düşüş anlamına geliyor.

En büyük darbe Vonovia'ya vuracak. Şirketin tahminiyle konutlarının ortalama piyasa değeri 170 bin euro. Yaklaşık 120 bin konutun eyalet mülkiyetine geçmesi ve tazminat olarak 12 milyar euro ödenmesi halinde şirketin kaybı 8,4 milyar euroya ulaşacak.

Şirketler plana karşı hukuki itiraz hazırlığında

Vonovia'nın yönetim kurulu başkanı Luka Mucic, bu tür planların anayasaya aykırı olduğunu belirterek mahkemede ayakta kalamayacağına inandığını söyledi. Mucic'e göre Almanya'nın konut sıkıntısını hafifletmek için istikrarlı bir yatırım ortamına ihtiyacı var.

Heimstaden'in olası kaybı 1,5 milyar euroya kadar çıkabilir. Heimstaden yönetimi de böyle bir planın hayata geçip geçemeyeceğinden şüpheli. Şirketin yönetim kurulu üyesi Christian Fladeland, "Hayata geçerse Almanya uluslararası yatırımcılar için açıkça yatırım yapılamaz bir ülke haline gelir" uyarısında bulundu.