Başbakan Michal: Estonya azınlık hükümetiyle uzlaşarak ilerlemeli

Estonya Başbakanı Kristen Michal (Reform), hükümetin bir yıldır azınlık hükümeti olarak çalıştığını ve işlevini sürdürebilmek için uzlaşma aramaya devam etmesi gerektiğini söyledi.

Reform Partisi ile Eesti 200'den oluşan koalisyon, iki partiden birer milletvekilinin pazar ve pazartesi günleri ayrılacağını açıklamasıyla çoğunluğunu kaybetti. Kalev Stoicescu Eesti 200'den, Meelis Kiili ise Reform Partisi'nden istifa etti. 101 sandalyeli Riigikogu'da (Estonya Parlamentosu) koalisyonun sandalye sayısı 50'ye düştü.

Bu gelişme, Eylül ayında yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimi, sonbahar bütçe süreci ve Mart 2027 parlamento seçimleri öncesinde yaşanıyor.

Başbakan'dan açıklama

Michal sosyal medyadan yaptığı açıklamada, "Estonya artık bir azınlık koalisyonuna sahip; bunu açıkça söylemek gerek. Yaklaşan cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimleri öncesinde bazı milletvekilleri oldukça muhalif. Ne bu durumu tatlandırmak ne de dramatize etmek için bir neden var" dedi.

"Son bir yıldır fiilen azınlık hükümeti olarak çalışıyoruz ve Estonya için önemli kararlar almayı başardık. Bu formatta önceki yıllara göre önemli ölçüde daha fazla karar ve yasa çıkarabildik; son veriler bunu doğruluyor" diye ekledi.

Başbakan, koalisyonun her yasa tasarısında Riigikogu'da daha geniş mutabakat aradığını belirterek, "Bunu yapmaya devam edeceğiz; Estonya için önemli işleri başarmak için uzlaşma ve iş birliği aramalıyız. Bu her zaman kolay değil, oldukça zor; ancak yetki isterken Estonya halkına karşı sorumluluk üstlenildi ve kimsenin rüzgara karşı tüfeği çalılara atan bir güce ihtiyacı yok" ifadelerini kullandı.

İstifaların perde arkası

Riigikogu Ulusal Savunma Komitesi Başkanı Kalev Stoicescu, siyasi geleceği konusunda uzun bir muhasebe döneminin ardından Eesti 200'den ayrıldığını söyledi. Şubat 2024'te parti yönetiminden ayrılan Stoicescu, Ekim 2025 yerel seçimlerine katılmamıştı. Siyasette kalacağını ve bir sonraki Riigikogu seçimlerine katılacağını söyleyen Stoicescu, henüz başka partilerden teklif kabul etmediğini ancak parlamento dışı Parempoolsed ile anıldığını ifade etti.

Meelis Kiili ise ulusal savunma ve güvenlik konusundaki görüşlerinin Reform'un politikalarından giderek uzaklaştığını belirtti. Kiili, Riigikogu'da bağımsız milletvekili olarak kalacak; şu anda bağımsız milletvekili sayısı 20'ye yaklaştı.

Artık çoğunlukta olan asıl muhalefete de seslenen Michal, onların da sorumluluk alması gerektiğini söyledi: "Zor zamanlarda liderlik kararları eleştirmekten daha zordur. Büyük konuşmak yerine sorumluluğu almaya hazırsanız, buyurun, sorumluluğu alın."

Muhalefet tepkili, koalisyon kararlı

Sosyal Demokratlar (SDE) Başkanı Lauri Läänemets, Michal'ın geçen Mart ayında partisini koalisyondan çıkarmasının mevcut azınlık durumuna yol açtığını savunarak partisinin sonbaharda yapılacak devlet bütçesi oylamasında Reform'a destek vermeyeceğini söyledi. Bununla birlikte önümüzdeki ay yapılacak cumhurbaşkanlığı seçiminin, mevcut hükümete veya liderine karşı gensoru önergesinden daha önemli olduğunu belirtti.

Isamaa'dan Urmas Reinsalu, bunun koalisyonun nihai çöküşünün sadece başlangıcı olduğunu öne sürerken, Merkez Partisi Genel Başkanı Mihhail Kõlvart koalisyonun oy güvencesi için bağımsız milletvekilleriyle görüşmeler yapabileceğini söyledi.

Savunma Bakanı ve Reform Partisi genel başkan yardımcısı Hanno Pevkur, ERR'a yaptığı açıklamada koalisyonun çalışmaya devam edeceğini, aksi bir değişikliğin ancak gensoru önergesi verilmesi ve kabul edilmesiyle mümkün olabileceğini söyledi.

Michal, Andrus Ansip (Reform) döneminde 2009-2011 yıllarında azınlık koalisyonuyla yönetilen ülkeyi de hatırlatarak, "Aslında birkaç yıl boyunca. Bu bir ekonomik kriz ve avroya başarılı geçiş dönemine denk gelmişti" dedi.

Riigikogu'da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinde (2-3 Eylül) yeni devlet başkanını seçmek için en az 68 oy gerekiyor. Bu olmazsa süreç bölgesel seçim kuruluna taşınıyor.