AB'nin 17 ülkesinden tarım ve bölge fonlarına kesinti yapılmaması çağrısı

Avrupa Birliği'nin 17 üyesi, AB'nin gelecek yedi yıllık bütçesinde (Çok Yıllı Mali Çerçeve, MFF) tarım ve bölgesel kalkınma desteklerine kesinti yapılmaması çağrısında bulundu. Ortak açıklamaya Estonya da katıldı. Girişim, bütçe hacminin azaltılmasını isteyen Almanya ve diğer zengin ülkelerle müzakereler başlamadan önce karşı karşıya gelinmesine yol açtı.

Politico'nun aktardığına göre cuma günü kamuoyuna yansıyan mektupla ülkeler, AB'nin dönem başkanı İrlanda'ya baskı yaparak yaklaşık 900 milyar euroluk harcama kaleminin taslakta korunmasını talep etti. Söz konusu kalem tarım ve bölgesel kalkınma desteklerini kapsıyor.

Mektuba Bulgaristan, Hırvatistan, Kıbrıs, Çekya, Estonya, Yunanistan, Macaristan, İtalya, Letonya, Litvanya, Malta, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, Slovenya ve İspanya imza attı. Taslağın önümüzdeki hafta sunulması bekleniyor. Mektupta 17 ülke, "uyum politikası ve ortak tarım politikasının finansmanının bir bütün olarak gelecek mali çerçevede korunması gerektiğini düşünüyoruz" ifadesine yer verdi. Girişimi İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile Romanya Cumhurbaşkanı Nicușor Dan koordine etti; ikili, MFF'nin tartışılacağı 15-16 Ekim'deki gayri resmi AB Zirvesi'nin hemen yanında bir toplantı düzenleyecek.

Almanya liderliğindeki altı ülke bütçede kesinti istiyor

Bu çağrı, hafta başında Almanya'nın liderliğindeki altı ülkenin bütçede birkaç yüz milyar euroluk kesinti yapılması yönündeki ortak mektubuna karşı bir konum oluşturuyor. Avrupa Komisyonu, 2025'te 2028-2034 dönemi için yaklaşık iki trilyon euroluk bir bütçe önerisi hazırlamış, şu ana kadar tarım ve bölgesel desteklere ayrılan yüz milyarlarca euronun savunma ve rekabet gücü gibi yeni önceliklere kaydırılmasını planlamıştı.

Çok yıllık mali çerçeve, tarım desteklerinden kalkınma yardımlarına kadar geniş bir alanı finanse ediyor; 27 ülke arasında üzerinde anlaşmaya varılması en zorlu müzakere süreçlerinden biri olarak görülüyor. Uyum politikasının dostları olarak adlandırılan ve ağırlıklı olarak yoksul ülkelerden oluşan grup, tarım ve uyum politikası finansmanında süregelen kesintilerin bütçeyi zayıflatacağı ve Avrupa projesine kamuoyu desteğini aşındırma riski taşıdığı uyarısında bulundu.

İrlanda'nın kaleme aldığı müzakere belgesi yani "negobox", 27 AB liderinin ekim ayında Brüksel'deki zirvesinde yapılacak görüşmelere zemin hazırlayacak. AB hükümetleri, Fransa, Polonya ve İtalya'da yapılacak ulusal seçimlerin süreci rayından çıkarmasından önce yıl sonuna kadar nihai anlaşmaya varmaya çalışıyor. En hassas konulardan biri, bütçe finansmanı için yeni AB geneli vergilerin yani öz kaynakların devreye alınması. Komisyon, her yıl toplam 66 milyar euro gelir getirmesi beklenen beş yeni vergi önerdi. Fransa vergi paketini güçlü şekilde destekliyor, ancak birçok hükümet kendilerini orantısız şekilde etkileyebileceği endişesiyle bazı önerilere karşı çıkıyor. 17 ülke mektupta, yeni öz kaynakların gerçek, adil, basit ve regresif olmayan nitelikte olması gerektiğini belirtti. Ülkeler ayrıca pandemi sonrası borç geri ödemelerinin toplam bütçenin yüzde sekizine kadar çıkması beklenen yükünün ertelenmesi çağrısını yineledi ve zengin ülkelere sağlanan bütçe avantajlarına yani iadelerine karşı olduklarını ifade etti.